เปิดประวัติ “ปืนคาบศิลา” ปืนตำนานในความทรงจำ

เปิดประวัติ “ปืนคาบศิลา” ปืนตำนานในความทรงจำ

“ปืนคาบศิลา” ถึงสร้างขึ้นในช่วงกลางศตวรรษที่ 19 เป็นปืนที่ใช้ดินปืนแรงดันต่ำ โดยการกรอกเข้าไปทางปากกระบอกปืน ซึ่งปืนชนิดนี้นั้น เมื่อบรรจุกระสุนเป็นที่เรียบร้อยแล้ว ต้องถือตั้งตรงไว้ตลอดเวลา เพราะไม่งั้นแล้ว กระสุนอาจหลุดไหลออกมาจากปากลำกล้องก็เป็นได้ และเวลาที่จะต้องใช้ยิงนั้น “ปืนคาบศิลา” ต้องให้หินคาบศิลา ตอกลงไปที่โลหะ เพื่อเป็นการจุดดินที่อยู่ตรงโคนปืน ให้เกิดประกายไฟแล่บ จนติดดินจากนั้นวิ่งเข้าสู่รูที่อยู่ท้ายลำกล้อง จากนั้นจึงการการลุกไม้ที่ดินปืน และระเบิดกระสุนออกไปในที่สุด 

เปิดประวัติ “ปืนคาบศิลา” ปืนตำนานในความทรงจำ

จุดต้นกำเนิด “ปืนคาบศิลา”

สำหรับจุดกำเนิดของ “ ปืนคาบศิลา” นั้น ปัจจุบันยังไม่มีหลักฐานที่แน่ชัดว่า ใครเป็นผู้คิดริเริ่มประดิษฐ์ขึ้นมา แต่หากอ้างอิงทางเอกสารแล้วนั้น จะพบได้ว่า ทหารจีนได้มีการกล่าวถึงอาวุธชนิดนี้ในปลายคริสต์วรรณที่ 14 ซึ่งเริ่มเลยนั้น ปืนคาบศิลามีการออกแบบให้ใช้กับทหารแนวราบเท่านั้น แต่ต่อมาในปีคริสต์ศตวรร์ที่ 19 ซึ่งเป็นช่วงที่มีการปฎิวัติอุตสากรรมปืนเกิดขึ้น จึงได้มีการผลิตปืนชนิดที่บรรจุกระสุนทางท้ายรังเพลิงปืน แต่ในขณะนั้น ก็ยังไม่ได้มีการใช้อย่างจริงจัง สำหรับชาวจีนนั้น ได้เริ่มใช้ดินปืนอย่างจริงจัง ในสมัยราชวงศ์ซ่ง เพราะมีหลักฐานที่บ่งบอกไว้ว่า กองทัพในสมัยราชวงศ์ซ่ง ได้ประดิษฐ์อาวุธระเบิดแบบพกพา เป็นปืนไฟแบบจุดสายชนวน 

เปิดประวัติ “ปืนคาบศิลา” ปืนตำนานในความทรงจำ

ซึ่งแต่เดิมนั้น กองทัพจีนไม่ได้ใช้ระบบไกยิง อย่างเช่นปืนไฟในยุคหลัง ๆนี้ แต่สาเหตุที่ดินปืนถูกแพร่หลายไปดินแดนตะวันตกนั้น สาเหตุมาจาก การรุกรานจากพวกมองโกล ซึ่งเมื่อพวกมองโกลยึดดินแดนแผ่นดินจีนสำเร็จแล้ว จึงได้นำช่างปืนใหญ่ รวมถึงช่างปืนไฟ จากประเทศจีน กลับไปเป็นกองกำลังสำคัญในการขยายดินแดน ซึ่งพวกมุสลิมในตะวันออกกลางนั้น ถือเป็นชนกลุ่มแรกที่ได้เริ่มใช้ “ ปืนคาบศิลา” และหลังจากนั้น ได้มีการแพร่หลายไปทางยุโรป ซึ่งในสมัยราชวงศ์หมิงนั้น ปืนคาบศิลา เริ่มปรากฎขึ้นในประเทศสเปน แต่จะรู้จักกันในชื่อ ปืนคาบชุด ต่อมาในทศวรรษที่ 1500 มีทหารเจนนิสซารี่ ได้ใช้ ปืนคาบศิลา จากนั้น ปืนคาบศิลาจึงได้มีการพัฒนาขึ้นเรื่อย ๆ จนเกิดเป็นอาวุธที่มีประสิทธิร้ายแรงมากที่สุดในสมัยนั้น 

เปิดประวัติ “ปืนคาบศิลา” ปืนตำนานในความทรงจำ

ขั้นตอนการพัฒนา “ ปืนคาบศิลา”

เริ่มมีการใช้ “ปืนคาบศิลา” แทนที่อาวุธหอกยาว เมื่อกลางคริสต์ศตวรรษที่ 17 สำหรับ ปืนคาบศิลา ในช่วงศตวรรษที่ 16 นั้น ถูกเรียกว่า ปืนคาบชุด เพราะกลไกของปืนชนิดนี้คือ ใส่ดินลงบนจานดินปืน จากนั้นนำกระสุนใส่ตามลงไป และกระทุ้งให้อินปืน และกระสุนนั้น ลงไปอยู่ในรังดินของปืน และเมื่อทำการเหนี่ยวไกแล้วนั้น ก็จทำให้ดินปืนระเบิดขึ้น และแรงระเบิดนั้น จะทำให้กระสุนพุ่งออกไปทางลำกล้องนั่นเอง จากนั้น ในช่วงกลางศตวรรษที่ 17 ได้มีการพัฒนาปืนไฟคาบชุดนี้ ให้เป็นปืนคาบศิลา ซึ่งมีกลไกคือ ใส่หินเหล็กไฟที่ตัวนก จากนั้นบรรจุกระสุน และดินปืนเข้าทางท้ายกระบอก แล้วทำให้ดินปืนระเบิด และดันกระสุนออกไปทางปากกระบอก ซึ่งในเวลาต่อมานั้น ปืนคาบศิลา ได้กลายเป็นอาวุธหลักของกองทัพยุโรป

เปิดประวัติ “ปืนคาบศิลา” ปืนตำนานในความทรงจำ

ประเทศไทย เริ่มรู้จัก “ ปืนคาบศิลา” ตั้งแต่ตอนไหน

“ ปืนคาบศิลา” เริ่มเข้ามาที่ประเทศไทย ในสมัยกลางกรุงศรีอยุธยา ซึ่งเป็นรัชสมัยของสมเด็จพระไชยราชาธิราช การถูกใช้งานครั้งแรก เมื่อครั้งอาณาจักรล้านคิดแข็งข้อ ดังนั้นแล้ว ทางอยุธยา จึงได้ส่งกำลังเข้าไปปราบปราม โดยใช้ ปืนคาบศิลา เป็นอาวุธหลัก ต่อมาเมื่อเกิดสงคราม กับพระเจ้าตะเบ็งชะเวตี้ อยุธยาได้ใช้ ปืนคาบศิลานี้ในการออกรบ จนได้รับชัยชนะกลับมา และ ปืนคาบศิลา มีชื่อเสียงโด่งดังมากที่สุดในตอนนี้คือ พระแสงปืนต้นข้ามแม่น้ำสะโตง ซึ่งสมเด็จพระนเรศวรมหาราชได้ทรงใช้ยิงข้ามแม่น้ำสะโตง ถูกแม่ทัพสุรกรรจนตายในที่สุด